Kunstlokaal.jouwweb.nl
INTRODUKTIE » Muziek » eigentijdse stromingen

Eigentijdse muziek

Eigentijdse muziek ook wel hedendaagse muziek genoemd, is alle muziek die gemaakt is vanaf 1900.

Binnen de eigentijdse muziek vallen:

  • Eigentijdse klassieke muziek (klassieke muziek van na 1975)
  • Klassieke muziek uit de 20e eeuw("modern klassiek", klassieke muziek vanaf 1900)
  • Popmuziek
  • Experimentele muziek gemaakt na 1900
  • Wereldmuziek gemaakt na 1900

Veelal wordt vervangend de term popmuziek gebruikt, maar dat is niet altijd juist, omdat die impliceert dat alle hedendaagse muziek tevens populair is. Tevens kan gesteld worden dat modern klassieke stromingen als minimal  music  Musique Concrète en soundscape tot de eigentijdse muziek gerekend kunnen worden, waar deze doorgaans niet tot de popmuziek gerekend worden. Ook veel wereldmuziek en experimentele muziek valt binnen de categorie eigentijdse muziek als deze na grofweg 1900 gecomponeerd is.

Kyteman's Hiphop Orkest

In dit project combineert Benders jazz met hiphop. Zelf is hij trompettist/bugelist en dirigent van het orkest. Het orkest bevat 12 muzikanten en 10 mc's. De teksten van het album zijn Engels- en Franstalig. De muzikanten bestaan uit 2 violisten, 1 altviool, 1 cellist, 3 blazers (trompet, trombone, hoorn), 2 toetsenisten, 1 percussionist, 1 drummer, 1 bassist en Kyteman zelf als trompettist/bugelist. Veel muzikanten die nu deel uitmaken van Kytemans Hiphop Orkest waren van 2004 tot 2008 lid van de opkomende Jazz-Rap formatie Illicit. In 2010 stopte Kyteman met de formatie. Toch is dat niet het einde van Kyteman's (orkestrale) muziekuitingen. In de loop van 2011 wordt The Kyteman Orchestra aangekondigd.

 

Waar bij de term popmuziek veelal gefocust wordt op stijlkenmerken (soul, punk, disco, rhythm-and-blues, rap, techno, urbanpop), op populariteit (mainstream zoals Top 100-muziek, of een subcultuur/alternatieve-muziekstroming zoals experimentele popmuziek), of op herkomst (J-Pop, Türkpop, Nederpop, chanson, schlager), kán de term eigentijdse muziek ook alle muziek van heden ten dage betreffen. Dit is dan ongeacht stijlkenmerk, populariteit, herkomst of dergelijke

 

Popmuziek

 

Popmuziek is een afkorting van 'populaire muziek'. Het is evenals eigentijdse muziek een verzamelnaam voor tal van stijlen in de muziek, maar meer gericht op de populariteit dan naar de diversiteit van de muziek.

Een protestlied is een lied dat de maatschappij op de hak neemt, met het doel deze te veranderen

 

 

 

Popmuziek is in hoofdmoot meer een vorm van amusementsmuziek dan kunstmuziek.  De gemeenschappelijke noemer van popmuziek is dat een breed publiek toegang heeft tot de muziek. In wezen is dat tegenwoordig altijd het geval, maar in de tijd dat de term ontstond, grofweg ongeveer na 1945, was het voor het eerst dat muziek bereikbaar werd voor iedereen. Het kopen van of luisteren naar muziek was voordien vaak voorbehouden aan mensen die dat konden betalen.

De term 'popmuziek' is nauw verbonden met termen als jeugdcultuur, massacultuur en commercie. Popmuziek is te zien als een van de verworvenheden van de nieuwe cultuurbeleving na de Tweede Wereldoorlog, waarin cultuur gemeengoed werd voor iedereen, veroorzaakt door verbetering en beschikbaarheid van de technologie. Daarnaast gaf de economische impuls die in de jaren vijftig ontstond jongeren de gelegenheid consument te worden. In de eerste jaren van de popmuziek wordt zij dan ook steeds meer de uitingsvorm voor jongeren. Muziekinstrumenten die in de popmuziek worden gebruikt zijn hoofdzakelijk de elektrische gitaar, de basgitaar, drums en de synthesizer.

Na de jazz en blues als mainstreamvarianten ontstond in de jaren vijftig de rock-'n-roll. Chuck Berry en Bo Diddley vormden de blues om tot een snellere variant en zo ontstond de rock-'n-roll en de rhythm-and-blues. De platenmaatschappijen gingen hierin met name de blank georiënteerde 'high school'-variant sterk promoten, met Buddy Holly, Jerry Lee Lewis en Elvis Presley, terwijl donkere artiesten als Chuck Berry en Bo Diddley vooral ook erkend werden door latere generaties muziekartiesten als grote voorbeelden op muzikaal gebied.

Een kenmerkend aspect in de popmuziek werd zichtbaar in de carrière van Elvis Presley, die voor het eerst het medium televisie gebruikte als een verlengde van het traditionele podium (gestimuleerd door zijn manager). Zijn bekendheid en populariteit namen voor die tijd ongekende vormen aan. Het begrip popidool was geboren. Vanaf nu had de jeugd de popmuzikant om zichzelf aan te spiegelen en aan op te trekken. Soortgelijke hoogtepunten, wel in mindere mate, deden zich voor bij The Beatles (Beatle-Mania) en de toen jonge Michael Jackson (Michael-Mania). Typerend is een constant, soms hysterisch, geschreeuw van fans bij concerten. Optredens van muzikanten nemen immense vormen aan met grote massa's mensen. Waren het in de jaren zestig nog kleine zalen met enkele honderden mensen. In de jaren zeventig werden er al stadions afgehuurd voor grootschalige wereldtournees en ook het muziekfestival deed zijn intrede, waarbij Woodstock een beroemd vroeg voorbeeld is.

  • Britpop
  • Bubblegum
  • Dreampop
  • Futurepop
  • Nederpop
  • Teenybopper

Elektronische muziek is een verzamelterm voor muziek die gemaakt is met elektronische-muziekinstrumenten. Elk geluid dat wordt geproduceerd door een elektronisch apparaat kan elektronisch genoemd worden. Zelfs in muziek die hoofdzakelijk akoestisch gespeeld wordt, kan het gebruik van elektronische versterkers ervoor zorgen dat de muziek gelinkt wordt met de term "elektronisch muziek", zoals in bepaalde jazz- en folkmuziek wel gebeurt. Waar men halverwege de 20ste eeuw met de term elektronische muziek nog doelde op de experimenten met elektronische instrumenten, die in contrast stonden met populaire of klassieke muziek, is de term tegenwoordig een uitgebreide losse verzamelnaam geworden, waar een groot aantal van de populaire, underground, experimentele of andere muziek kan worden in ondergebracht.

Als muziekgenre, zoals die gebruikt wordt door muziekcritici of door marketing, duidt de term elektronische muziek meestal op muziek die hoofdzakelijk door elektronische apparaten zoals synthesizers,  samplers, computers en drummachines wordt gemaakt. Theoretisch gezien kan de muziek nog om het even welk ander instrument bevatten. Met elektronische muziek kan men ook naar computermuziek verwijzen, omdat software toelaat dat geluiden digitaal en gemakkelijk kunnen verwerkt en bewerkt worden

Reggae is een muzieksoort die afkomstig is van Jamaica. Eerst was op Jamaica de Amerikaanse muziek erg populair. Later begonnen muzikanten zelf met muziek te experimenteren. Zo werd er ska gemaakt, daarna rocksteady tot uiteindelijk in 1968 reggae werd gemaakt.

De religieuze en culturele stroming rastafari is nauw verbonden met reggae

 

 

Hiphop (ook wel geschreven als hip hop of hip-hop) is een culturele beweging, vooral bekend als muziekstijl. Ze is ontstaan in de jaren zeventig van de twintigste eeuw in New York, en dan voornamelijk in de arme wijk The Bronx, die destijds bewoond werd door vooral Afro-Amerikanen en Latino's

 

De jaren 80: alternatieve rock en indierock

 

Een nieuwe stroming bands in de jaren 80 werd onder de noemer "alternatieve rock geschaard, die gebruikt werd om punkrockgeïnspireerde bands te beschrijven die niet in de mainstreammuziek pasten.Alternatieve rock was een vervolg op de punkrock, soms gecombineerd met folk, reggae en elektronische muziek. Een van de eerste albums die tot de alternatieve rock werden gerekend, was Murmur, het debuut van de Amerikaanse band R.E.M. Deze band werd eind jaren 80 een gevestigde naam, met albums als Out of Time en Automatic for the People. Samen met R.E.M. kregen meer alternatieve bands bekendheid: The Cure combineerde alternatieve rock met gothic rock. Sonic Youth maakte behalve alternatieve rock ook een vorm van noise rock. In Engeland werden bands als Dire Straits en The Smiths (met zanger Morrissey en gitarist Johnny Marr) populaire bands. The Smiths zou later een grote invloed zijn op de 'Britpop-generatie

 

 

 

In Engeland was er in de jaren 80 sprake van de New Wave of British Heavy Metal. Engelse bands als Iron Maiden, Motörhead en Def Leppard, en Amerikaanse bands als Metallica kregen met een ‘extreem’ subgenre veel mainstreamaandacht. Metallica’s Black Album bevatte nummers als Enter Sandman en Nothing Else Matters. NWOBHM lag qua stijl dicht bij glam metal, een vorm van heavy metal die ook wel hairmetal werd genoemd. Glam metal werd gespeeld door onder andere Europe, Mötley Crüe en Bon Jovi Guns N' Roses kreeg veel succes met hun combinatie van glam metal met blues en punk. Guns N' Roses’ debuutalbum Appetite for Destruction, met de nummers Welcome to the Jungle en Sweet Child o' Mine, werd 27 miljoen keer verkocht.

 

Een van de eerste bands die de punkrock bekendheid gaf, waren de Ramones Met nummers als Blitzkrieg Bop en Pet Sematary hadden zij in eerste instantie niet veel succes; pas vanaf de jaren 80 groeide de waardering voor The Ramones. In 1976 werd The Clash opgericht. Zij maakten punkrock, gecombineerd met reggae, rap en rock-'n-roll. Het album London Calling uit 1979 bracht de band ook succes in de Verenigde Staten. Behalve The Clash bracht Engeland ook Sex Pistols voort, een controversiële punkrockband die slechts 4 jaar zou bestaan. Hun enige studioalbum Never Mind The Bollocks, Here's The Sex Pistols wordt echter als een klassiek punkalbum gezien. The Ramones, The Sex Pistols en The Clash waren ook bekend vanwege hun uiterlijk: een minimalistische kledingstijl, vaak met leren jasjes en sneakers. Deze stijl werd al snel geassocieerd met de punkbeweging van toentertijd.

 

Punkbands, zoals Buzzcocks en Television werden vaak ook in het new wave (ook wel postpunk)rijtje geplaatst. Andere bands werden weer puur postpunk genoemd. Het Engelse Joy Division produceerde een donkere vorm van punk, die karakteristiek zou worden voor new wave. Deze stijl was te horen op hun debuutalbum Unknown Pleasures. In 1980 pleegde zanger Ian Curtis zelfmoord, wat het einde van de band betekende. Na Curtis' dood bracht de band nog Closer uit, het tweede en laatste album. De overige bandleden creëerden een nieuwe band: New Order. Andere postpunkbands waren onder meer The Cure (die zich qua muziekstijl ook in de gothic rock bevonden), The Police (met reggae- en ska-invloeden) en Echo & the Bunnymen.

 

Rock

 

Rock is een subgenre van de popmuziek, dat traditioneel gekenmerkt wordt door een bezetting van gitaar, basgitaar en drums, aangevuld met zang en/of andere instrumenten.

Rock werd populair in de Verenigde Staten tijdens de jaren 50, waar het evolueerde uit bestaande genres zoals rhythm-and-blues en country. Waar het in de jaren 50 alleen uit rock-'n-roll en rockabilly bestond, groeide rock uit tot een muziekstroming met vele verschillende subgenres.

Rock waaide in de jaren zestig, mede dankzij de British Invasion, over naar de rest van de wereld. Eind jaren 60 ontstond de psychedelische rock, gevolgd door heavy metal en punk in de jaren 80. In de jaren erna waren new wave en grunge populair. Rock blijft wereldwijd een van de meest beluisterde genres.[1]

Omdat het genre erg breed is, is 'rock' heden ten dage een vrij algemene term. Het beslaat zowel hitparademuziek zoals Kane en K's Choice alswel sommige vormen van metal. Soms worden ook blues en country tot de rock gerekend.

Rock werd een internationaal cultureel fenomeen met aanzienlijk sociaal effect. De rock is geëvolueerd in een massa van hoogst variërende stijlen met wijdverspreide populariteit.

 

Heavy metal of metal is een muziekstroming die begin jaren 70 in de 20e eeuw is ontstaan en voortkwam uit de hardrockmuziek. Het wordt gekenmerkt door agressieve ritmes, zwaar versterkte elektrische gitaren en duistere tonen. Black Sabbath wordt vaak als eerste heavymetalband aangewezen, andere bekende heavymetalbands zijn Manowar, Iron Maiden, Saxon, Accept,  Motörhead en Judas Priest. Uit heavy metal kwamen uiteindelijk andere subgenres voort, zoals trashmetal,  deathmetal, powermetal, gothic metal  doommetal, black metal en vele andere. Een fan van het metalgenre wordt een metalhead genoemd, soms ook headbanger of metalmaniac.

In metal wordt soms gezongen over eigen of maatschappelijke problemen, soms over religie, en soms over fictionele of macabere onderwerpen.

Gothic is een muziekgenre dat ontstond gedurende late jaren 70 (niet te verwarren met gothic metal). Oorspronkelijk werden de bands uit dit genre positive-punk genoemd door muziekjournalisten en had het sterke banden met Engelse punk en de opkomende postpunkstijlen.

Het genre werd gedefinieerd als een beweging onafhankelijk van punk gedurende de vroege jaren 80. Sommige gothicbands waren meer kunstzinnig en introspectief dan punk. Gothic ging over duistere thema’s en intellectuele bewegingen zoals gothic horror, romantiek, existentialisme en nihilisme.

 

 

In de periode voor de jaren zestig was rock-'n-roll het populairste muziekgenre, vooral in de Verenigde Staten. Tegen het einde van het decennium aan bloedde het genre echter min of meer dood. Dat maakte ruimte voor een nieuwe generatie muzikanten die in eerste instantie vooral vanuit centraal Engeland opereerden (Merseybeat). De bands uit deze stroming worden als de eerste echte rockbands beschouwd. De jaren zestig waren ook het tijdperk van The Beatles, die in 1962 hun eerste plaat uitbrachten. Hun reputatie steeg snel en er ontstond een heuse Beatlemania. De band was ook deels verantwoordelijk voor de British Invasion; artiesten die Merseybeatmuziek in de Verenigde Staten, Australië en Canada populair maakten. De meest bewierookte plaat van The Beatles, Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band, kwam in 1967 uit. Andere singles, zoals Hey Jude, Help!, Yesterday en Let It Be werden nummer 1-hits. In totaal behaalde The Beatles 40 nummer 1-posities met hun albums, singles en ep's en werd het met meer dan een miljard platen de best verkopende band aller tijden.

Psychedelische rock, een subgenre waarin ook The Beatles zich bevonden, raakte halverwege de jaren zestig in opkomst. Bands als The Doors en Jefferson Airplane maakte het genre populair. Jimi Hendrix scoorde met zijn Jimi Hendrix Experience hits zoals Purple Haze en All Along the Watchtower. Hendrix’ kwaliteiten op de gitaar zorgde ervoor dat Rolling Stone hem in 2004 tot beste gitarist aller tijden benoemde. Een ander populair subgenre was folkrock, waarin Bob Dylan een grote rol zou spelen. Zijn politiek geladen nummers als Blowin' in the Wind en Masters of War waren een punt van herkenning voor velen. Andere hits van Dylan waren onder andere Mr. Tambourine Man en Like a Rolling Stone. Bekende artiesten in de folkrock waren Neil Young, The Byrds, The Band en Simon & Garfunkel.

Andere bands die een grote stempel op de rockmuziek zouden zetten, ontstonden ook in de jaren zestig. Rolling Stones konden zich qua populariteit meten met The Beatles en scoorden hits zoals (I Can't Get No) Satisfaction, Paint It Black en Jumpin' Jack Flash. Ook na de jaren zestig bleven The Rolling Stones muziek maken; zij verkochten meer dan 200 miljoen albums en zijn tot op heden nog actief. The Who, bekend om zijn energieke liveoptredens, ontstond in 1964 en was een invloed voor vele rock-, hardrock- en punkbands. In 1969 bracht de band Tommy uit, dat gezien werd als de eerste rockopera. Grote hits waren onder andere My Generation, Pictures of Lily en Pinball Wizard. Andere artiesten, zoals The Yardbirds (met Eric Clapton, Jeff Beck en Jimmy Page), The Kinks, The Animals en Cream (wederom met Clapton) kenden veel commercieel succes. Vanuit de Verenigde Staten kregen acts als The Velvet Underground, Frank Zappa, The Doors en Iggy Pop & The Stooges bekendheid.

Twee genres kregen aan het begin van de 21e eeuw bekendheid: de garage rock revival en de post-punk revival. The Strokes waren met hun debuutalbum Is This It de eersten die beiden subgenres vorm gaven. Na het succes van Is This It kregen meer postpunkbands de aandacht, zoals The Libertines en The Hives. Nadat deze bands ook meer populariteit hadden gekregen, volgde er een stroom nieuwe postpunkbands, voornamelijk in het Verenigd Koninkrijk. Het Schotse Franz Ferdinand bracht in 2004 zijn debuutalbum met de single Take Me Out uit. Arctic Monkeys brachten in 2006 hun debuut Whatever People Say I Am, That’s What I’m Not uit, een jaar later gevolgd door Favourite Worst Nightmare. Met deze albums steeg de populariteit van de band. Andere postpunkbands waren onder meer Bloc Party, Editors, Kaiser Chiefs, The Kooks en The Killers.

Coldplay werd wereldwijd populair met hun alternatieve rock. Hun album A Rush of Blood to the Head bevatte de nummers The Scientist en Clocks. De Red Hot Chili Peppers waren ondertussen van hun funkrock afgestapt, en brachten met By the Way en Stadium Arcadium albums die meer richting poprock neigden. Naast poprock bleef ook de alternatieve rock niet stilzitten. The White Stripes, bestaande uit Jack en Meg White, brachten in 2003 het album Elephant uit met de single Seven Nation Army. The White Stripes maken een mix tussen garage rock en blues. In Engeland werd Muse een van de bekendste alternatieve bands, met Origin of Symmetry uit 2001 als meest geprezen album. De nu metal uit de jaren 90 werd voortgezet door onder andere Linkin Park. Een ander subgenre dat aan populariteit won, was emo, dat zijn wortels in de hardcore punk heeft liggen. Emo kreeg in de 21e eeuw een grote fanbase en verschillende bands kregen het predicaat 'emo', een stempel waarvan zij zich meestal distantieerden

Trance (Engelse uitspraak: trɑːns) is een subgenre van dance waarin de nadruk op de melodie, de opbouw en de euforische/spacey sfeer ligt. Een tranceplaat begint vaak met een eentonige beat, en na verloop van tijd komt er steeds meer percussie en melodie bij. In het midden van de plaat is vaak een break, die toewerkt naar een climax. Het aantal beats per minuut ligt vaak tussen de 125 en 150 en de melodie wordt vaak herhaald. In een goede tranceplaat krijgt de luisteraar het gevoel alsof hij 'in trance' is, vandaar de naam

Punk of punkrock is een ruwe vorm van rockmuziek die opkwam in de tweede helft van de jaren zeventig van de twintigste eeuw. Oorspronkelijk een zowel muzikaal als sociaal verschijnsel dat zich in de periode 1976/1977 manifesteert als een reactie op de uit-ontwikkelde, van haar bronnen en milieu vervreemde, gekunstelde popmuziek en haar wezen als breed geaccepteerd onderdeel van industrie en samenleving. Gekoppeld aan de bij een nieuwe generatie jongeren behorende sociale onvrede, met name in het door traditioneel klassenbewustzijn en economische teruggang geteisterde Engeland, uit deze reactie zich in muziek die, net als in 1955 en 1963, uitgaat van haar meest simpele vorm: rock-'n-roll

Indie (muziek)

 
 
 
 
 
 

Indie is een verzamelnaam die wordt gebruikt voor voornamelijk op rock georiënteerde kunstmuziek die zich over het algemeen laat karakteriseren door haar houding: een afkeer van commerciële muziek en een voorliefde voor het experiment. De naam komt van het Engelse woord independent, wat onafhankelijk betekent, hiermee refererend aan de DIY-houding van de bands of hun platencontract met een onafhankelijk platenlabel. Onder meer indierock, indiepop, indietronica en indiefolk behoren hiertoe. Indiemuziek kan vrij divers zijn, van ambient tot heavy metal, maar meestal bedoelt men met de naam een subgenre uit de alternatieve rock, de zogenoemde indierock, die bekend werd door bands als Pavement en Sonic Youth. Ook staan de artiesten die zich met indie refereren vaak bekend als artiesten die niet in een andere 'hokje' gezet kunnen worden, als gothic of punk. Vaak wordt indie ook gezien als een postmodern genre.

De term 'indie' is soms verwarrend, omdat niet alle artiesten die onder de term worden geschaard onafhankelijk zijn. Veel indieartiesten zijn wel verbonden aan platenmaatschappijen. Met hun imago zetten ze zich af tegen de massacultuur, maar sommige aanvankelijk onbekende artiesten groeiden uit tot grote sterren. Sinds het commerciële succes van met name R.E.M. en Nirvana wordt de term 'indie', evenals de termen 'underground' en 'cult' dan ook steeds vaker door de gevestigde platenindustrie gebruikt als marketingterm om artiesten met een tegendraads imago te promoten. Of de geproduceerde muziek ook daadwerkelijk vernieuwend of tegendraads is, schijnt daarbij minder belangrijk te zijn. Een term voor grensverleggende rockmuziek die minder marketinggevoelig is 'experimentele rock'.