Kunstlokaal.jouwweb.nl
INTRODUKTIE » Theater » inleiding theater

Theater (kunstvorm)

Theater is een verzamelnaam voor de kunstvormen die levende voorstellingen voor publiek maken. Voorbeelden zijn:

Absurd toneel

Absurd toneel (ook anti-theater of nouveau théâtre) is een toneelgenre waarin de onlogische en irrationele aspecten van het leven benadrukt worden, vaak om de doelloosheid van het leven aan te tonen. Het absurd toneel werd populair in het eerste decennium na de Tweede Wereldoorlog, gelijktijdig met de absurdistische filosofische stroming.

In het absurd toneel wordt vaak uitgegaan van realistische karakters, situaties en theatrale conventies. Tijd, plaats en identiteit zijn vaak vaag en dubbelzinnig. Veelal wordt er een droomachtige of beangstigende sfeer geschapen en vinden er herhaaldelijke of onzinnige dialogen plaats

Bewegingstheater

Bewegingstheater is een vorm van theater waarbij wordt uitgegaan van de fysieke capaciteiten van de uitvoerenden (spelers, dansers). De bewegingen worden in combinatie met de verbeelding, omgezet in een soort fysieke beeldtaal

Komedie

 
 
 

Een komedie (Oudgrieks: κωμῳδία, kōmōidía), ook blijspel genoemd, is een theaterstuk, film of televisieprogramma of boek met het doel het publiek te amuseren en de kijkers aan het lachen te maken. In de tijd van de oude Grieken tot in de renaissance betekende 'komedie' een verhaal dat goed afliep, in tegenstelling tot een tragedie, een verhaal dat slecht afliep.

Dit wordt bereikt door de situatie, de acties, de relaties tussen personages en de taal te overdrijven. Hierdoor ontstaan lachwekkende situaties

 

Cabaret (kleinkunst)

 

Cabaret (uit het Frans, van Middelnederlands "cambret", van Oudfrans "camberete", diminutief van "cambre" (“chamber”), van Latijns "camera", van Oudgrieks "καμάρα" (kamara, “gewelfde kamer”) is een vorm van entertainment die vaak bestaat uit een combinatie van zang en dans.

 

 

 

Drama (kunst en cultuur

Het woord drama of dramatiek is afgeleid van het Griekse woord δράμα (drama) dat handeling betekent.

Als genre vertoont het drama talrijke afsplitsingen, waarvan de belangrijkste het blijspel en het treurspel zijn.

Sommigen verstaan onder "drama" in enge zin enkel het ernstige toneel

 

 

Griekse oorsprong

Zoals hierboven al aangegeven werd komt het woord drama van het Griekse woord δράμα (drama). Vermoedelijk is het drama zo ontstaan
In het oude Griekenland werden er oorspronkelijk, binnen het kader van de eredienst voor de god Dionysos, zangwedstrijden gehouden waaraan alleen koren van mannen konden deelnemen. De winnaar van deze zangwedstrijd kreeg een bokje (“tragos”) mee naar huis als beloning. Voor deze zangwedstrijden werd een geïmproviseerd terrein klaargemaakt met een “dansvloer” en daarrond in een halve cirkel de zitplaatsen voor toeschouwers. Op een gegeven moment maakte één hoofdpersoon zich los van het zanggroepje en voerde met de rest van het koor een lied uit met een vraag-antwoord-spel. Dat was de oervorm van de voor het drama kenmerkende dialoog. Te Athene werd tenslotte, aan de voet van de Akropolis, in een heiligdom aan Dionysos gewijd, een permanent “theatron” aangelegd. Het Griekse drama was geboren. Sindsdien voerden de oude Grieken dan ook echte drama’s op. Een trilogie van drie opeenvolgende treurspelen werd afgesloten met een satirisch “satyr-drama”.
Het religieuze karakter van de opvoeringen verklaart ook waarom in het oude Griekenland theaters vaak dichtbij grote tempels voor één of meerdere goden werden gebouwd.

toneelgroep amsterdam

DANS

 

Dans (van het Franse danse) is een sport, kunstvorm of een sociaal gebeuren dat meestal op beweging duidt van het lichaam, vaak in combinatie met muziek. Het wordt gebruikt als een vorm van emotionele expressie, sociale interactie of in een spirituele of uitvoerende vorm.

Dans kan gezien worden als een manier van non-verbale communicatie tussen mensen maar wordt ook door dieren gebezigd (paringsdansen). Figuurschaatsen, gesynchroniseerd zwemmen, Rolstoeldansen en ritmische gymnastiek zijn disciplines in de danssport. Ook vechtsporten worden soms gezien als een vorm van dans. Beweging in niet-levende objecten kan ook gezien worden als dansen, bijvoorbeeld het bewegen van de bladeren aan een boom. Daarnaast wordt dans ook veel gebruikt bij andere podiumkunsten zoals musicals.

Definities van wat dans precies is, zijn afhankelijk van sociale, culturele, esthetische, artistieke en morele overwegingen in een samenleving. Soorten variëren van streekgebonden dansen zoals volksdansen en flamenco en internationale dansen zoals tin en tango tot klassiek ballet. Dans kan voor het eigen plezier, voor een groep of voor een publiek worden uitgevoerd. Het kan ook ceremonieel gebruikt worden of erotisch. Dansbewegingen kunnen op zichzelf staand betekenisloos zijn, zoals bij ballet of internationale dans, maar als er een ritme in wordt gemaakt kan er een verhaal mee worden verteld. Dans kan ideeën laten zien of verhalen vertellen.

Dans is door de jaren heen in veel verschillende stijlen uiteengelopen, van break dance en krumping tot modern en Vaganova. Ongeacht de stijl is er één overeenkomst: het is niet alleen beweging en flexibiliteit, maar ook anatomie. Als de juiste spieren niet worden gebruikt, kan dit tot ernstige blessures leiden

Musical

Portal.svg l

Musicaltheater is een vorm van theater die muziek, liedjes, gesproken dialogen en dans combineert. Het emotionele deel van het stuk – humor, pathos, liefde, woede - en ook het verhaal op zich worden gebracht door woorden, muziek, bewegingen en technische aspecten als entertainment in een geïntegreerd geheel. Sinds het begin van de 20ste eeuw worden musical-theaterstukken kortweg 'musicals' genoemd.

Toneel (spel)

 

Toneel is een theatervorm waarbij personen, voor een publiek een spel opvoeren. Hierbij spelen zij al dan niet een personage (acteren). Hierbij wordt door middel van dialogen of een monoloog het verhaal verteld.

Eén van de dingen die Aristoteles meldde om een toneelstuk te definiëren was: "Een toneelstuk is een nabootsing van een handeling en niet de handeling zelf." Aan de hand hiervan is goed te duiden wanneer iets theater (toneel) is en wanneer niet.

 Soorten toneel

De klassieke vorm van toneelspel (nog steeds het meest voorkomend), is een spel opgevoerd op een toneel. Het publiek bevindt zich dan op stoelen in een zaal, bijvoorbeeld in een schouwburg. Het toneel is niet de enige plek waar toneel wordt gespeeld, ook in gebouwen die niet in eerste instantie zijn gemaakt voor toneel/theater en zelfs in de openlucht vinden toneelvoorstellingen plaats. Dit laatste wordt wel locatietheater genoemd. Er zijn in Nederland meer dan 60 speciale openluchttheaters waarvan er ongeveer 50 actief zijn.

Soms wordt toneel geïmproviseerd (bijvoorbeeld theatersport), meestal wordt een toneelstuk uitgevoerd dat door een toneelschrijver is geschreven. Maar het komt ook voor dat op basis van ideeën en improvisaties van de acteurs een nieuwe voorstelling wordt gemaakt, die niet uitgaat van tekst. Dit wordt soms dramatiseren genoemd, hoewel er ook wel sprake is van de term montagevoorstellingen: voorstellingen die uit het materiaal dat de theatermakers creëren 'gemonteerd' worden tot een affe voorstelling, zonder dat een toneeltekst daarvoor het uitgangspunt is.

 

 

Vormingstheater

Vormingstheater, ook wel politiek theater genaamd, is een didactische en geëngageerde toneelvorm, ontstaan aan het eind van de jaren '60 van de 20e eeuw uit verzet tegen het repertoiretoneel, met als doel het publiek politiek en sociaal bewust te maken. De stukken hebben meestal een actueel sociaal gegeven als uitgangspunt waarop door de acteurs kan worden geïmproviseerd. Als beginjaar wordt wel 1969 aangenomen. De beweging kwam voort uit de studentenrevolte die in mei 1968 te Parijs plaatsvond en elders nagevolgd werd.

In Nederland begon deze beweging op 1 november 1969 met de Aktie Tomaat, die de repertoirekeuze van De Nederlandse Comedie te Amsterdam ter discussie stelde middels het gooien van tomaten naar het podium.